یکی از مراحلی که در فرآیند ثبت برخی از انواع شرکت‌ها اجباری است، افتتاح حسابی به نام «حساب در شرف تأسیس» است. بسیاری از افرادی که برای اولین بار اقدام به ثبت شرکت می‌کنند، این حساب را با حساب شرکتی عادی اشتباه می‌گیرند؛ درحالی‌که این دو، کاربرد، مدارک و حتی محدودیت‌های کاملاً متفاوتی دارند. در این مقاله از مجله تارازثبت بررسی می‌کنیم حساب در شرف تأسیس چیست، چه تفاوتی با حساب شرکتی دارد و برای افتتاح آن به چه مدارکی نیاز است. اگر در جریان ثبت شرکت خود به این مرحله رسیده‌اید و نمی‌دانید دقیقاً چه اقداماتی لازم است، تیم تارازثبت می‌تواند شما را در تمام مراحل همراهی کند.
حساب در شرف تأسیس چیست؟
حساب در شرف تأسیس، حساب بانکی موقتی است که به نام شرکتی افتتاح می‌شود که هنوز فرآیند ثبت رسمی آن تکمیل نشده است. این حساب پیش از صدور آگهی تأسیس و در حین طی‌شدن مراحل اداری ثبت شرکت باز می‌شود و صرفاً برای واریز بخشی از سرمایه اولیه شرکا استفاده می‌شود. تا زمانی که ثبت شرکت به سرانجام نرسد، این حساب مسدود باقی می‌ماند و امکان برداشت آزاد از آن وجود ندارد.
افتتاح این حساب، در واقع نوعی تأیید جدی‌بودن قصد شرکا برای تأسیس شرکت و تضمینی برای واریز سرمایه تعهدشده است.
چه شرکت‌هایی ملزم به افتتاح این حساب هستند؟
افتتاح حساب در شرف تأسیس عمدتاً برای شرکت‌هایی الزامی است که سرمایه آن‌ها به‌صورت سهام تعریف می‌شود؛ یعنی شرکت‌های سهامی خاص و سهامی عام. در این نوع شرکت‌ها، مؤسسان باید حداقل ۳۵ درصد از مبلغ تعهدشده برای سرمایه شرکت را به این حساب واریز کنند. برای مثال، اگر سرمایه ثبتی شرکت ۲ میلیارد تومان باشد، شرکا باید حداقل ۷۰۰ میلیون تومان از آن را در حساب در شرف تأسیس واریز و گواهی آن را به اداره ثبت شرکت‌ها ارائه دهند.
سایر انواع شرکت‌ها، مانند شرکت با مسئولیت محدود یا تضامنی، معمولاً الزامی به افتتاح این نوع حساب پیش از ثبت ندارند.
تفاوت حساب در شرف تأسیس با حساب شرکتی
| ویژگی | حساب در شرف تأسیس | حساب شرکتی (پس از ثبت) |
|---|---|---|
| زمان افتتاح | پیش از تکمیل ثبت شرکت | پس از صدور آگهی تأسیس |
| وضعیت حساب | موقت و مسدود تا تعیین‌تکلیف | فعال و قابل استفاده در عملیات مالی |
| کاربرد اصلی | واریز بخشی از سرمایه تعهدشده | مدیریت تراکنش‌های مالی و عملیاتی شرکت |
| مدارک لازم | اظهارنامه اولیه، مدارک هویتی شرکا | آگهی تأسیس، اساسنامه، صورتجلسات مجمع |
| امکان برداشت آزاد | خیر، تا نهایی‌شدن ثبت | بله، مطابق حدود اختیارات صاحبان امضا |
به‌طور خلاصه، حساب در شرف تأسیس صرفاً یک مرحله گذرا و اداری در مسیر ثبت شرکت است؛ در حالی‌که حساب شرکتی، حساب دائمی و عملیاتی شرکت پس از ثبت رسمی محسوب می‌شود که تمام تراکنش‌های مالی روزمره از طریق آن انجام می‌گیرد.
مدارک لازم برای افتتاح حساب در شرف تأسیس
برای افتتاح این حساب، معمولاً مدارک زیر از سوی بانک درخواست می‌شود:
- اظهارنامه اولیه ثبت شرکت که به اداره ثبت شرکت‌ها تسلیم شده است
- درخواست کتبی افتتاح حساب، امضاشده توسط دارندگان حق امضای شرکت
- تصویر برابر اصل شناسنامه و کارت ملی تمام سهامداران و بازرسین
- طرح اساسنامه یا شرکت‌نامه که افتتاح حساب جاری برای شرکت در آن پیش‌بینی شده باشد
- مدرک مربوط به محل کار یا سکونت شرکا (بسته به بانک انتخابی)
- تعهدنامه کتبی مدیران مبنی بر اطلاع‌رسانی هرگونه تغییر در اساسنامه، اعضای هیئت‌مدیره یا صاحبان امضا به بانک
پس از تکمیل ثبت شرکت و انتشار آگهی تأسیس در روزنامه رسمی، مدارک تکمیلی دیگری (مانند اساسنامه نهایی و صورتجلسه مجمع) نیز باید به بانک ارائه شود تا این حساب موقت به حساب دائمی شرکتی تبدیل شده و از حالت مسدود خارج شود.
جمع‌بندی
حساب در شرف تأسیس یک الزام قانونی و موقت در مسیر ثبت شرکت‌های سهامی است که با حساب شرکتی نهایی تفاوت اساسی دارد؛ چراکه تا پیش از تکمیل ثبت، این حساب مسدود باقی می‌ماند و صرفاً برای واریز سرمایه تعهدشده کاربرد دارد. تهیه صحیح و کامل مدارک این مرحله، از تأخیر در روند ثبت شرکت جلوگیری می‌کند. اگر در آماده‌سازی مدارک یا هماهنگی با بانک برای افتتاح این حساب به کمک نیاز دارید، تیم تارازثبت می‌تواند این مرحله را برای شما ساده و بدون دردسر انجام دهد.
سوالات متداول
آیا همه شرکت‌ها باید حساب در شرف تأسیس باز کنند؟ خیر، این الزام عمدتاً مخصوص شرکت‌های سهامی خاص و سهامی عام است؛ سایر انواع شرکت معمولاً چنین الزامی ندارند.
آیا می‌توان از حساب در شرف تأسیس برداشت کرد؟ خیر، این حساب تا زمان تکمیل و نهایی‌شدن ثبت شرکت مسدود است و امکان برداشت آزاد از آن وجود ندارد.
بعد از ثبت شرکت، حساب در شرف تأسیس چه می‌شود؟ پس از ارائه آگهی تأسیس و مدارک تکمیلی به بانک، این حساب به حساب دائمی و فعال شرکت تبدیل می‌شود.